تاریخ انتشار: ۲۶ فروردین ۱۳۹۸
نقش_خانواده_در_پرخاشگری_نوجوانان۲

نقش خانواده در پرخاشگری نوجوانان (۲) 

در مقاله قبلی، با تعریف پرخاشگری، انواع آن و همینطور ویژگی های نوجوانان پرخاشجو آشنا شدیم، در این مقاله سعی داریم عوامل ایجاد پرخاشگری را بررسی کنیم.

علل و عوامل پرخاشگری: در سنین نوجوانی ترشحات هورمونی باعث تغییر در شکل ظاهری و تغییر در خلق و خوی فرد می شود که موجب بروز زود رنجی، حساسیت و پرخاشگری می شود. عوامل زیر در پیدایش این حالتها موثر است:

الف) عوامل خانوادگی پرخاشگری: خانواده می تواند از جهات مختلف موجب بروز یا تشدید پرخاشگری شود که مهم ترین این عوامل عبارتند از:

  1. نحوه ی برخورد والدین با نیازهای کودک: معمولا کودکی که وسایل و اسباب بازی مورد علاقه ی خود را در دست دیگری می بیند، برانگیخته می شود و درصدد گرفتن آن با خشونت می شود. تجربه نشانگر آن است که چنانچه در کودکی همیشه توقعات و انتظارات فرد برآورده شده باشد، او بیشتر از کسانی که توقعات و انتظارتشان برآورده نشده است، خشمگین و پرخاشگر می شود.
  2. وجود الگوهای نامناسب: داشتن الگوی مناسب در زندگی یکی از نیازهای انسان است، زیرا انسان ها علاقمند هستند که رفتار و کردار خود را مطابق با کسی که مورد علاقه ی خودشان است، انجام دهند و چنین کسانی را راهنما و الگوی زندگی خود قرار دهند.
  3. تایید رفتار پرخاشگرانه: عده ای از افراد، پرخاشگری و زورگویی را تفبیح نمی کنند، بلکه آن را نشانه ی شهامت و قدرت فرد می دانند، این افراد اعمال پرخاشگرانه ی خود را مثبت، موجه و حتی لازم می دانند و به آن صحه می گذارند.
  4. تشویق رفتار پرخاشگرانه: در مواقعی که رفتار پرخاشگرانه توسط والدین و دیگر افراد سبب تقویت مثبت و تثبیت این رفتار می شود، گاه با والدین و مربیان رو به رو می شویم که به بهانه ی آموزش دفاع از خود به کودکی می گویند: ”از کسی نخوری“، ”تو سری خور نباشی“ و غیره. که به وضوح به جای نشان دادن رفتارهای منطقی در مقابل برخورد با موانع، شخص را به پرخاشگری بی مورد تشویق می کنند.
  5. تنبیه والدین و مربیان: مربیان و والدینی که در برابر پرخاشگری و خشونت کودک عصبانی می شوید و به صورتی پرخاشگرانه او را تنبیه می کنند، در تشدید این رفتار در او موثرند. در چنین مواقعی، تنبیه عامل فزاینده و تقویت کننده ی پرخاشگری است، زیرا علاوه بر اینکه سبب خشم و احتمالا پرخاشگری کودک می شود، شخص تنبیه کننده الگوی نامناسبی برای پرخاشگری کودک می شود.

ب) عوامل محیطی (اجتماعی- فرهنگی): عواملی که در پیرامون زندگی انسان هستند، می توانند در بروز یا تشدید پرخاشگری و تخفیف یا تعدیل آن اثر گذار باشند، برخی از این گونه عوامل عبارتند از:

  1. ۱. هنجار بودن پرخاشگری: در جامعه ای ممکن است پرخاشگری یک رفتار هنجاری تلقی شود، لذا در مقایسه با جوامعی که چنین وضعیتی را ندارند.
  2. ۲. تقویت پرخاشگری به علت ضروریات اجتماعی- فرهنگی در بعضی مواقع به علت جنگ یا عوامل دیگر پرخاشگری در جامعه تقویت می شود. بدیهی است در چنین وضعیت پرخاشگری با فراوانی بیشتر در افکار، تخیلات و اعمال افراد آن جامعه مشاهده می شود. چون جامعه به دلیل مقتضیات زمانی و مکانی خود پرورش آن را ضروری می داند.
  3. ۳. مشاهدات اجتماعی: مشاهده وقایع و اتفاقاتی که در جامعه رخ می دهد، مانند درگیری های اجتماعی، محدودیت های اجتماعی، تبعیضات، بی عدالتی ها و غیره سبب ایجاد خشم و پرخاشگری می شود.
  4. ۴. نقش رسانه های گروهی: از عوامل اجتماعی- فرهنگی دیگر که در پیدایش و تقویت پرخاشگری نقش دارند، رسانه های گروهی به ویژه تلویزیون است. درجه ی تاثیر پذیری افراد از برنامه های تلویزیونی به شرایط اجتماعی- اقتصادی و بسیاری از عوامل دیگر بستگی دارد. اثر فیلم های خشونت آمیز در ایجاد رفتار خشونت آمیز و پرخاشگرانه در مطالعات محققین مورد تایید قرار گرفته است.
  5. نقش بازی های ویدیویی: پژوهش ها در این زمینه نشان می دهند که انجام بازی های ویدیویی پرخاشگرانه، پرخاشگری بعدی را به خصوص در بین کودکان افزایش می دهد.

 

گ.۲

نظرات شما

دیدگاه شما

( الزامي )

(الزامي)